อาชีพสำหรับผู้สูงอายุ “วัยเก๋า” ปลูกเห็ดนางฟ้า สร้างรายได้ คลายเหงา และมีเพื่อนร่วมอาชีพ

เมื่อพูดถึงอาชีพที่เหมาะสมสำหรับผู้สูงอายุ ปัจจัยสำคัญที่ควรคำนึงถึงคือ สุขภาพและความปลอดภัย เพราะเมื่ออายุมากขึ้น การทำงานที่ต้องใช้แรงมากหรือสัมผัสสารเคมีอาจกลายเป็นข้อจำกัดในการประกอบอาชีพ ที่ กลุ่มปลูกเห็ดบ้านโนนไร่ ตำบลโพธิ์ใหญ่ อำเภอวารินชำราบ จังหวัดอุบลราชธานี กลุ่มเกษตรกรขนาดเล็กที่สมาชิกส่วนใหญ่เป็นผู้สูงอายุ ได้รวมตัวกันสร้างอาชีพด้วยการปลูกเห็ดนางฟ้า เพื่อสร้างรายได้ที่เพียงพอต่อการจุนเจือครอบครัว ขณะเดียวกันการรวมกลุ่มยังช่วยให้ผู้สูงอายุได้ออกจากบ้าน มาพบปะพูดคุย และมีเพื่อนร่วมอาชีพ กลุ่มปลูกเห็ดบ้านโนนไร่ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2559 จากการสนับสนุนโครงการของภาครัฐ โดยเริ่มแรกมีสมาชิกประมาณ 20 คน แต่เมื่อเวลาผ่านไป กลุ่มประสบปัญหาด้านการตลาด ส่งผลให้สมาชิกบางรายหยุดทำและกลุ่มประสบภาวะขาดทุน อย่างไรก็ตาม ยังมีสมาชิกบางส่วนที่ยืนยันเดินหน้าต่อ เพราะมองว่าการปลูกเห็ดยังเป็นอาชีพที่สามารถสร้างรายได้ให้กับครัวเรือน ปัจจุบันกลุ่มมีสมาชิก 9 คน หนึ่งในสมาชิกที่อยู่กับกลุ่มมาตั้งแต่เริ่มต้น คือ แม่พร ศรีพันธ์ อายุ 81 ปี ซึ่งยังคงทำงานปลูกเห็ดนางฟ้าอย่างต่อเนื่อง แม่พร เล่าถึงความสุขจากการทำอาชีพนี้ว่า “เฮ็ดเห็ดมันม่วน ได้เงิน ได้หมู่พร้อม” สำหรับแม่พร การรวมกลุ่มปลูกเห็ดไม่ได้หมายถึงเพียงการสร้างรายได้ แต่ยังทำให้มีเพื่อน ได้ออกกำลังกาย และมีกำลังใจในการทำงาน รายได้ที่ได้จากการขายเห็ดนำมาใช้เลี้ยงหลานและซื้อของใช้ภายในบ้าน ทำให้ไม่ต้องหยิบยืมเงินจากผู้อื่น “ยามมีเห็ดกะแบ่งให้หมู่นำ แม่บ่แพงไผดอก กินแซบแม่กะดีใจ” ขณะที่ แม่ลำไย สมาชิกกลุ่มอีกคน มองว่าการปลูกเห็ดนางฟ้าเป็นอาชีพที่เหมาะกับผู้สูงอายุ เพราะไม่ต้องสัมผัสสารเคมีเหมือนการทำไร่ทำนา อีกทั้งสามารถทำงานอยู่บริเวณบ้านและดูแลครอบครัวไปพร้อมกันได้ “ปลูกเห็ดนางฟ้าบ่ยาก ยามเช้าเข้าไปเบิ่ง ยามเว็นกะกินข้าว ยามแลงกะไปเก็บมาไว้ขาย ยามเช้ากะพอมีเงินส่งหลานไปเรียน” แม่ลำไยเล่าว่า รายได้จากการปลูกเห็ดนางฟ้าอยู่ที่ประมาณ 5,000 บาทต่อเดือน แม้ตัวเลขอาจดูไม่มากเมื่อเทียบกับรายได้จากอาชีพอื่น แต่สำหรับสมาชิกในกลุ่ม รายได้จำนวนนี้ถือว่ามีความสำคัญและเพียงพอสำหรับการนำไปใช้จ่ายในครัวเรือนของแต่ละคน ในปัจจุบันได้รับการสนับสนุนชุดองค์ความรู้และเทคโนโลยีจาก โครงการวิจัยเพื่อพัฒนาพื้นที่และแก้ไขปัญหาความยากจนจังหวัดอุบลราชธานี เข้ามาพัฒนาให้กับกลุ่มปลูกเห็ดบ้านโนนไร่ โดยมีการถ่ายทอดองค์ความรู้การจัดทำบัญชี การตลาด การแปรรูปตลอดจนการฝึกใช้เทคโนโลยีใหม่ๆ เช่น การรดน้ำผ่านระบบสั่งการจากโทรศัพท์ ทำให้ประหยัดเวลามากขึ้น และสะดวกมากขึ้น เรื่องราวของกลุ่มปลูกเห็ดบ้านโนนไร่ จึงสะท้อนให้เห็นว่า อาชีพสำหรับผู้สูงอายุอาจไม่ได้วัดกันเพียงจำนวนรายได้ แต่ยังรวมถึงการได้มีงานทำ มีเพื่อน ได้พบปะพูดคุย ได้เคลื่อนไหวร่างกาย และรู้สึกว่าตนเองยังมีคุณค่าและสามารถช่วยดูแลครอบครัวได้