มูลนิธิคนเห็นคนชวนคนเหนือล่าง 8 จังหวัด ระดมร่วมจัดการปัญหาฝุ่นควัน PM2.5

มูลนิธิคนเห็นคน ร่วมกับคณะทำงาน โครงการสานพลังคนเหนือล่าง (ศูนย์ประสานงานภาคเหนือตอนล่าง) ภายใต้การสนับสนุนของ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) จัดเวทีมหกรรมเสริมสร้างสุขภาวะ “คนเหนือล่างกับการจัดการปัญหาฝุ่นควันอย่างยั่งยืน” ระหว่างวันที่ 28–29 กันยายน 2569 ณ โรงแรมวังจันทน์ ริเวอร์วิว จังหวัดพิษณุโลก เพื่อเปิดพื้นที่แลกเปลี่ยนความคิดเห็น พัฒนาความร่วมมือ และจัดทำแนวทางรับมือปัญหาฝุ่นควัน PM2.5 ในพื้นที่ภาคเหนือตอนล่าง โดยมีผู้แทนจาก 8 จังหวัด ได้แก่ พิษณุโลก อุตรดิตถ์ สุโขทัย เพชรบูรณ์ พิจิตร นครสวรรค์ กำแพงเพชร และอุทัยธานี รวมถึงหน่วยงานภาครัฐ ภาคประชาสังคม สภาเกษตรกร องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น สถาบันการศึกษา สภาองค์กรชุมชนและภาคประชาชน เข้าร่วมกว่า 120 คน สำหรับการจัดเวทีครั้งนี้เป็นส่วนหนึ่งของโครงการ “สานพลังคนเหนือล่างรับมือฝุ่นควัน” ซึ่งดำเนินงานในพื้นที่ 8 จังหวัด โดยมีเป้าหมายหลัก 3 ด้าน ได้แก่ การพัฒนากลไกและขับเคลื่อนนโยบายสาธารณะด้านการจัดการฝุ่นควันแบบมีส่วนร่วม การพัฒนาศักยภาพแกนนำจังหวัด และการสื่อสารรณรงค์เพื่อสร้างความตระหนักรู้และส่งเสริมการปรับเปลี่ยนพฤติกรรมของประชาชน การประชุมมุ่งพัฒนากลไกคณะทำงานระดับจังหวัดให้สอดคล้องกับทิศทางของ พ.ร.บ.อากาศสะอาด แลกเปลี่ยนบทเรียนการแก้ไขปัญหา PM2.5 วางแผนรับมือฤดูฝุ่น และจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายในระดับภาค โดยให้แต่ละจังหวัดแลกเปลี่ยนข้อมูลและพัฒนาการทำงานร่วมกันทั้งระหว่างหน่วยงาน ระหว่างภาคส่วน และระหว่างจังหวัด ที่ประชุมให้ความสำคัญกับความแตกต่างของบริบทแต่ละพื้นที่ เนื่องจากบางจังหวัดเป็นพื้นที่ต้นทางของการเกิดฝุ่น ขณะที่บางจังหวัดได้รับผลกระทบจากมลพิษ และมีโครงสร้างอาชีพและความต้องการของเกษตรกรแตกต่างกัน ปัญหาสำคัญส่วนหนึ่งเกิดจากการเผาในที่โล่งภาคการเกษตร เช่น นาข้าว ไร่อ้อย และไร่ข้าวโพด จึงมีการแลกเปลี่ยนแนวทางลดการเผา เช่น การจัดการฟางและตอซัง การนำวัสดุเหลือใช้ทางการเกษตรไปใช้ประโยชน์ การใช้เครื่องมือย่อยสับกิ่งไม้ การเพิ่มพื้นที่สีเขียว และการส่งเสริมเกษตรอินทรีย์ นอกจากการลดแหล่งกำเนิดฝุ่นแล้ว ยังมีการหารือถึงการลดผลกระทบต่อสุขภาพ โดยเฉพาะกลุ่มเปราะบาง ผ่านแนวคิด “พื้นที่ปลอดฝุ่น” เช่น ห้องเรียนปลอดฝุ่นสำหรับเด็กเล็ก และพื้นที่รองรับผู้ป่วยติดบ้านติดเตียงในช่วงฤดูฝุ่น เพื่อช่วยลดความเสี่ยงจากมลพิษทางอากาศ อีกประเด็นสำคัญคือการสร้าง เครือข่ายความร่วมมือข้ามจังหวัด เนื่องจาก มลพิษทางอากาศสามารถเคลื่อนตัวตามทิศทางลม การแก้ปัญหาจึงจำเป็นต้องดำเนินการร่วมกันมากกว่าการทำงานเฉพาะจังหวัด นอกจากนี้ ยังมีการสนับสนุนการผลักดัน พ.ร.บ.อากาศสะอาด และการจัดทำข้อเสนอเชิงนโยบายเพื่อให้เกิดแนวทางแก้ไขปัญหาที่เป็นธรรม