มหาสารคามผนึกกำลัง สสส.-มข. จัด "Isan Zero OV

มหาสารคามผนึกกำลัง สสส.-มข. จัด "Isan Zero OV" ดึงเยาวชนร่วมรณรงค์ ลุยตัดวงจร "พยาธิใบไม้ตับ-มะเร็งท่อน้ำดี" ตั้งเป้าคัดกรอง 100% เร่งขยายบ่อบำบัดสิ่งปฏิกูล เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม 2569 ที่ห้องประชุมสุริยะจันทร์ วิทยาลัยเทคนิคจังหวัดมหาสารคาม สถาบันวิจัยมะเร็งท่อน้ำดี มหาวิทยาลัยขอนแก่น (มข.) ร่วมกับแผนงานสื่อศิลปวัฒนธรรมสร้างเสริมสุขภาพ สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) จัดงาน "มหกรรมคนอีสานรุ่นใหม่ปลอดพยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดี : แซ่บสุกเซฟชีวิต Gen Health Gen Z รวมพลัง" หรือ "Isan Zero OV จังหวัดมหาสารคาม" โดยมีนักเรียน นักศึกษา จากโรงเรียนผดุงนารี โรงเรียนสารคามพิทยาคม และวิทยาลัยเทคนิคจังหวัดมหาสารคาม เข้าร่วมกว่า 200 คน ### วาระจังหวัด! ตั้งเป้าคัดกรองกลุ่มเสี่ยงครบ 100% นายประเสริฐ ไหลหาโคตร์ รองนายแพทย์สาธารณสุขจังหวัดมหาสารคาม เปิดเผยถึงสถานการณ์ว่า พยาธิใบไม้ตับและมะเร็งท่อน้ำดีเป็นปัญหาใหญ่ของภาคอีสานและภาคเหนือมานานกว่า 20-30 ปี คร่าชีวิตประชาชนสูงถึงปีละ 20,000 คน ซึ่งการรณรงค์แก้ไขปัญหานี้ถือเป็นนโยบายระดับชาติ โดยมหาสารคามขับเคลื่อนผ่านการทำบันทึกข้อตกลง (MOU) ร่วมกับทุกอำเภอ และกำหนดให้มะเร็งท่อน้ำดีเป็นยุทธศาสตร์สำคัญของจังหวัด "มหาสารคามตั้งเป้าหมายคัดกรองประชากรอายุ 15 ปีขึ้นไปให้ได้ 100% โดยต้องควบคุมให้อัตราผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีไม่เกิน 30 ต่อประชากรแสนคน พร้อมตั้งเป้าตรวจอัลตราซาวด์กลุ่มเสี่ยงให้ได้มากกว่า 95% รวมถึงผลักดันหลักสูตรการเรียนการสอนเพื่อปรับเปลี่ยนพฤติกรรมสุขภาพให้ครอบคลุม 100% ทุกโรงเรียน" นายประเสริฐ กล่าว สำหรับแนวทางจัดการ จะเร่งคัดกรองผู้มีอายุ 15 ปีขึ้นไป ตรวจอุจจาระหาไข่พยาธิปีละประมาณ 6,000 คน ส่วนผู้มีอายุ 40 ปีขึ้นไป จะเฝ้าระวังด้วยการทำอัลตราซาวด์ หากตรวจพบความผิดปกติ จะส่งต่อผ่านช่องทางด่วน (Fast Track) เข้าสู่การรักษาที่โรงพยาบาลศรีนครินทร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ทันที ซึ่งช่วยเพิ่มอัตราการรอดชีวิตของผู้ป่วยได้เป็นอย่างมาก ทั้งนี้ จากข้อมูลการตรวจอุจจาระหาไข่พยาธิปี 2568-2569 พบอัตราการติดเชื้อร้อยละ 1.5 ในพื้นที่ 4 อำเภอ ได้แก่ อ.เมือง, อ.กันทรวิชัย, อ.โกสุมพิสัย และ อ.เชียงยืน ขณะที่สถิติการอัลตราซาวด์ย้อนหลังตั้งแต่ปี 2565 พบว่าอัตราการป่วยมีแนวโน้มลดลงอย่างต่อเนื่อง โดยล่าสุดในปี 2569 ตรวจคัดกรองแล้ว 90% ยังไม่พบผู้ป่วยมะเร็งท่อน้ำดีรายใหม่ **เร่งขยาย "บ่อบำบัดสิ่งปฏิกูล" ทุกอำเภอ ตัดวงจรพยาธิ นายประเสริฐ กล่าวเพิ่มเติมว่า สิ่งสำคัญในการตัดวงจรพยาธิใบไม้ตับอย่างยั่งยืน คือการบริหารจัดการสิ่งปฏิกูล ปัจจุบันมหาสารคามมีบ่อบำบัดสิ่งปฏิกูล 4 แห่ง และกำลังเดินหน้าก่อสร้างแห่งที่ 5 ที่ อ.กุดรัง ซึ่งผ่านการทำประชาคมเรียบร้อยแล้ว โดยมีเป้าหมายระยะยาวให้มีบ่อบำบัดสิ่งปฏิกูลครบทุกอำเภอ ควบคู่ไปกับการจัดอบรม อสม. ทุกหมู่บ้าน ให้ลงพื้นที่รณรงค์การบริโภคอาหารสุก ปลอดภัย ไม่กินปลาดิบ **ดึงพลัง Gen Z ส่งต่อค่านิยม "เลิกกินดิบ"** ด้าน นายกองเอกเสนีย์ มะโน รองผู้ว่าราชการจังหวัดมหาสารคาม กำกับดูแลงานสาธารณสุขจังหวัด กล่าวว่า มะเร็งท่อน้ำดีเป็นสาเหตุการเสียชีวิตอันดับ 1 ของชายชาวอีสาน โดยมีสาเหตุหลักมาจากการบริโภคปลาดิบ พยาธิใบไม้ตับไม่ใช่เรื่องน่ากลัวแต่ต้องตระหนัก และอย่าหลอกตัวเองว่าไม่เป็น หากตรวจพบเร็วก็กินยาถ่ายพยาธิรักษาให้หายขาดได้ แต่สิ่งสำคัญคือต้องไม่กลับไปมีพฤติกรรมบริโภคปลาดิบซ้ำอีก "นอกจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องจะต้องเข้มงวดคุมเข้มมาตรฐานโรงงานปลาร้าและร้านอาหารแล้ว สิ่งสำคัญคือเยาวชน Gen Z ที่มาร่วมงานในวันนี้ จะต้องเป็นกระบอกเสียง นำความรู้กลับไปบอกต่อแก่ครอบครัว ปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการกินของพ่อแม่ผู้ปกครอง เลิกกินปลาดิบ เพื่อหยุดยั้งการแพร่ระบาดของพยาธิใบไม้ตับอย่างถาวร" รองผู้ว่าฯ มหาสารคาม กล่าวทิ้งท้าย